Haysiyet yarışı yapmalıyız. Biz erkekler mi daha haysiyetliyiz, siz kadınlar mı? Yok, ayrım yok. Ben ayrım yapmıyorum. Ayrımı siz yapıyorsunuz. Ben ayırdıklarınızın tam ortasından sesleniyorum size ve bize. Öteden beri aramızda bir kavga var. Kavgamız ayrılıklarımızdan nasipleniyor. Ayrım yapmıyorum, ayrı olan bizlerin kavgalarını kısırlaştırmak niyetindeyim. Kısırlaştırmak. Haysiyet yarışında kavgalarımızı kısırlaştırabileceksek, kısırlaşmış kavgalarımızdan yeni çocuklar peydahlayabileceğimizi de biliriz. Elleri, ayakları düzgün, iri gözlü saf çocuklar.

Bir kitap çalışması dolayısıyla tanıştığım fotoğrafçı Yoray Liberman ile Türklerin başka dinlerin mensuplarıyla ilişkileri konusunda sohbet ettiğimizi hatırlıyorum. Ortadoğu’yu ve Batıyı az çok tanıyan biri olarak yabancıya -burada kendi cephesinden Yahudilere- yaklaşımımızı ilginç bulduğunu itiraf ediyordu Yoray. “Benimle” diyordu “İsrail’in politikalarını konuşmak istemiyorlar. Ne zaman Filistin meselesi açılsa, hemen konuyu değiştiriyorlar.” O, bu durumu, bizlerin sosyal ilişkilerle siyasi konuları ayırt edebilmemize bağlıyordu. Bana göreyse hadise, emperyal geçmişimizden kaynaklanan bir tür kibirle ve kal dilinden ziyade hâl diline önem vererek örnek olmayı yücelten tasavvufi dokumuzla ilişkiliydi. Tabii bu sohbet yapıldığında ne Davos’taki “One minute” olayı yaşanmıştı ne de Mavi Marmara katliamı.

İşte bir AVM’nin basın açıklaması:
"11 Ağustos Çarşamba günü mübarek ramazanı şerif-i ayına girdik. Bu vesile ile (…)halkının ve tüm İslam âleminin mübarek ramazan ayını kutlar ve hayırlar getirmesini temenni ederiz. "30 gün 30 gece dolu dolu eğlence" sloganıyla çıktığımız ve ekte de detaylarını göreceğiniz gibi (…) AVM olarak bizler de (…) halkına bu duyguyu en derinden yaşatmak için ilk günden itibaren öğleden sonra saat 15:00’de başlayan ve kapanışa kadar devam eden etkinlikler düzenledik.”

Ve bir haber:
“Perakende sektörü Ramazan ayı içinde çalışma saatlerinde düzenlemeye gitti. Buna göre saat 11:00’de açılacak olan bazı AVM’ler 23:00’te kapanacak.”
Evet, AVM’ler günümüz insanının yaşam merkezi haline geldi. Yaşam; yani alış-veriş, kültür, oyun, eğlence, yemek, finans ve ibadet mekânları.

Türkiye'de Referandum, Demokratik Refleksler, Fotoğrafik Referandumlar, İlk Demokratik Referandumlar, Turgut Özal, Cesaret ve Yenilgi, Kayıp Yıllar, Toplumsal Başkaldırı, Eskimiş Siyasi Aktörlerin Tasfiyesi, Askerin Dize Gelişi, Statüko Sahibi CHP ve Referandum

“Yargı birilerinin arka bahçesi olmayacak!”
Recep Tayyip Erdoğan, TC. Başbakanı, Kocaeli Mitingi, 18.08.2010

Türkiye yeni bir halkoylamasına/ referanduma, oylamaya sunulan hukukî metinleri yeterince tartışamadan giriyor. Buna karşılık televizyonların sık sık yaptığı halk röportajlarına yansıyan durum ise daha farklı; iktidarın ürettiği hizmet yelpazesinden memnun olan kesim ile bu hizmetleri aldığı halde, salt hizip kaygısından, iktidar partisine karşı duyulan ideolojik karşıtlık hissinden güç bulan kesim arasında ciddî boyutlara ulan tartışmalar mevcut.

Cennetten ateş gülleri derdim. Gördüğüm bakışlar beynime mıhlandı.
İçlerinde korkunçluklar olan silik gözler gördüm. Gördüklerinden ölmüşlerdi sanki. Veya kördüler.
Ve fırtınalanmışlardı. Durgun içten ve keskin bir fırtınaya sahiptiler.
O gözlerin bakışlarında sarhoş benliğim hançerler yedi. Hâlbuki güllere gitmiştim.
Çok tuhaftı. Ortam çepçevre ateşti ama ateş o gözlere yaklaşamıyordu sanki.
Küle benziyorlardı. Çok yanmış gibiydiler. Veya ateşi kanıksıyorlardı.
Gözlerin sahibinin hisleri ölmemişti. Bu da tuhaftı. O kadar kesif ve çetin harpte hisleri nasıl hala diriydiler. Nefret mi onları ayakta tutmuştu. Aldırmazlık mı? Gördüğü hiçlik mi. Hiçliği göre göre değere olan inancını mı yitirmişti.
Ve değer kalmayınca hüzün de mi bitmişti.

“Takva, Büşra gibi filmler kavanozu dıştan yalıyor.” Mesut Uçakan, Yönetmen

Film, asimetrik bir psikolojik harekât operasyonu. Bu sebeple filmi kendi ruhuna uygun bir atmosferde analiz etmek zorundayız. Teorilerin legal- illegal olmak gibi yasal zorunlulukları yok. Filmin geliştirdiği teorilere karşılık, bir teori geliştirmek hiç de zor değil; bu film TSK’nın köşe noktalarına çöreklenmiş faşist bir zihniyetin ürünü.

Başörtülü genç kızları ve kadınları etkin toplumsal katmanlardan uzaklaştıran, yıllarca kamusal alan tanımı yaparak bu hayalî alanının sınırlarını her gün biraz daha genişletip hedef kitleyi dar alanlarda kıstırıp yalnızlaştıran ideolojik faşizmin, bu yalnızlığı kişisel bir suç/tercih olarak başörtülü insanlara dayattığı son cümlesi, son sorusu: “Yalnızlığını ne kadar gizleyebilirsin?”

BÖLÜM BEŞ

N’olaydı görmeye idi bu macerayı gözüm
Yazuklar ana reva görmedi bu ray’ı gözüm
Taşlıcalı Yahya

-1-
Yağlı paçavraları odunlara sarmışlar ve yakmışlardı. Yanan ateşler görüldüğü için yürüyüş başlamıştı. Kural böyleydi. Boşaltmaya karar vermişlerdi vahayı. Kötü kokular gelmeye başlamıştı. Savaş için yıldızların onayına baş vurulmuş olumsuz yanıt alınmıştı. İstemeyerek de olsa göç kervanı yola koyulacaktı. Geceden yol alınacaktı. Loğusa eşleri, yatalak sahiplerinin burun kurun etmeleri bir şeyi değiştirmeyecekti.
Beli hanım! Diyordu, bayan da karşılık veriyordu;
“Beli.. turuqa!” diye. Turuqa diyordu ben anlamıyordum. Turuqalıymış kaltak, diyordu “beli” diyen adam. Gülüyordu kaltağın yüzüne. Kaltak denildiğini bilmeden gülüyordu Serma. Adı Sermaydı, öyle dedi.

“Türkiye’nin kaderi halkın temsilcilerinin eline bırakılamazdı. Bu konularda son söz daima bürokratik kurumlarda, orduda, yargıda veya o eksende yer alan bir siyasi partide olmalıydı. Bunların sisteme müdahalesi ise hiçbir zaman “siyaset yapmak” olarak nitelendirilmeyecekti. Parlamento, ekonomik konularla, sosyal programlarla, işsizlik meselesiyle, bankacılık gibi konularla, yani “aş” ve “ iş” meselesiyle uğraşsın ama başka bir şeye bulaşmasın. Darbecilerin siyasetteki uzantıları da yapısal konularla yani sistemi demokratikleştirmeyle ilgilenmeye çalışan siyasi aktörleri, “halkın aş ve iş gibi çok önemli sorunları varken, bu konulara neden zaman harcıyorsun?” biçiminde eleştirecekti.

Martin Luther King Amerika’daki siyahlara yönelik eşitsizliklere karşı mücadelesi sırasında çektiği meşhur nutkuna “Bir Hayalim Var!” diyerek başlamıştı. Konuşmasında Afro-Amerikanların nasıl ve hangi şartlarda Amerika’ya getirildiğini dinleyicilere hatırlatmış, beyazlardan adalet siyahlardan ise muhtemel gelecek için geçmişi unutmadan beyazlarla beraber yaşama iradesi istemişti.

Benim de birçok hayalim var ancak bir tanesini sizlerle paylaşmak istiyorum; Tarihimizi hatırlamak, hatırlatmak ve onunla gurur duymak yerine göre de hesaplaşmak.Bunun için de şahit olmak istediğim en büyük hayalim çok kaliteli bir prodüksiyonla Türk tarihini en baştan günümüze kadar ulaşacak şekilde hafta hafta televizyonlarda izleyebilmek…

Numan Abi, güzelim, senin ne işin var orda?
çık gel bozalım terazileri, bu denge hepimize put!
saltanat türkü dinlemekten hoşlanmaz Numan Abi
bana görüşünü söyle sana hangi puta taptıklarını anlatayım
bu memleket ceset kokan düşünceler arasından boy verdi
padişah düğününde cumhuriyet altını taktılar şehzadeye
işte inkâr ne kadar zorsa vazgeçmek de o kadar
dil yorulur geçmiş olsun derken her kazazedeye
her ihanet edenin adı çıkmaz haine
her uçana kuş demezler