Şehidlerimiz Şuheda-i Salifiye Müjde-i Zafer Götürsün,
Sağ Kalanlarımızın Gazası Mübarek Kılıcı Keskin Olsun'

Yukarıda verilen , Sultan II. Mehmet Reşad'ın 11 Kasım 1914 'de Osmanlı Ordusunun katılacağı savaşı ilan ettiği cümledir ama Osmanlı Devleti'nin aslında hiç de içinde yer almadığı karmaşanın ortasında nasıl olup da kendini bulduğu bugün dahi netlik kazanmış değildir.

Hal böye iken Devlet-ü Aliye'nin gireceği ilk çok taraflı savaşta , Osmanlı yetkilileri Yavuz Sultan Süleyman'dan beri devralınan 'Halife-yi Ru-Yi Zemin' (yeryüzünün halifesi) sıfatı ve "Dünya'da yalnızız. Düşman vardır, fakat dost yoktur. Salib(Avrupalı devletler) her zaman müttefik bulabilmekte, fakat Hilal her zaman yalnız kalmaktadır'düşüncesi , Sultan II.Abdülhamit'ten bu yana ortaya çıkan Panislamizm etkisi ve üç kıtada Hükümran olmanın verdiği güven / ittifak duygusuyla Cihad-ı Ekber ilan etmişlerdir. Zira o dönemde bağımsız ya da sömürge dünyada 250 milyon civarında müslüman yaşamaktadır ve bu da Haçlı zihniyeti karşısında inkar edilemeyecek derecede devasa bir güç olarak nitelendirilebilir. Lakin tüm hesaba/umuda rağmen Osmanlı Ordusu I.Dünya Harbi boyunca toplam 2.900.000 askeri silah altına alabilmiştir. Dört yıl süren savaşta dokuz cephede 253.000 i Çanakale'de olmak üzere toplam 400.000 şehit verilmiş, 1.050.000 asker de yaralanmış veya esir düşmüştür.

Her ne kadar ilan edilen Cihad-ı Ekber çağrısı akın akın İslam aleminin katılımını sağlayamamışsa da , fevri ,ilginç bir o kadar da mühim olaylara sahne olmuştur.

Mehmed Akif cephenin bu yanında;

"Şu Boğaz harbi nedir? Var mı ki dünyada eşi?/ En kesif orduların yükleniyor dördü beşi / Tepeden yol bularak geçmek için Marmara' ya / Kaç donanmayla sarılmış ufacık bir karaya / Ne hayasızca tahaşşüt ki ufuklar kapalı! / Nerede- gösterdiği vahşetle "Bu: bir Avrupalı" / Dedirir -yırtıcı, his yoksulu, sırtlan kümesi / Varsa gelmiş, açılıp mahbesi, yahut kafesi! / Eski dünya, yeni dünya, bütün akvam-ı beşer, /Kanıyor kum gibi, tufan gibi hakikat mahşer mi mahşer /Yedi iklimi cihanın duruyor karşıda / Kimi Hindu, kimi yamyam kimi ne bela/Avusturalya'yla beraber bakıyorsun: Kanada!"

derken, Cehpe'nin okyanusötesi yanında Avusturalya'da ilginç bir olay vuku bulacaktır.1915 yılbaşısında Avusturalya'nın Silverton kasabasında yılbaşı kutlaması için bir trene binen aileler 'Broken Hill' tepesi yakınlarına vardıklarında, demiryolu yanında üzerinde sonradan Türk Bayrağı olduğunu anlayacakları bir bayrak çekili dondurma arabasıyla karşılaşırlar. Binlerce kilometre ötede açılacak olan bir cepheye ihtimal veremeyen insanlar, arabanın hemen yakınında açılmış olan siperden gelen ateş altında kalırlar. Tren son hızla bir sonraki istasyona doğru yol alarak olayı haber verir. Bunun üzerine askeri birlikler , yerel polis ve gönüllüler bu iki adamın (Osmanlı'nın) siper aldıkları cepheye doğru ateş açmaya başlarlar. İyi seçilen karargah konumu, çatışmanın saatler boyu sürmesine neden olur.

Yapılan kimlik tesptinde bu iki kişinin Gül Muhammaed adında Afgan bir deve sürücüsü ile dondurma satıcısı Hintli Molla Abdullah adında yaşlı bir kişi olduğu ortaya çıkar. Onlar Cihad-ı Ekber çağrısını duymuşlar ve Osmanlı'ya karşı İngiltere etkisiyle savaşa giren Avusturalya'ya eylem düzenlemişlerdir. Bu iki müslüman Avusturalya'ya İngiliz sömürgesi Hindistan'dan göçmüşlerdir. Abdullah , helal et satan (ve izinsiz kesim yaptığı için cezalandırılan) bir kasaptır. Sıkıntılarla süre gelen yaşam mücadelelerinin içinde şimdi çok daha büyük bir sıkıntı eklenmiştir, Müslümanların Halife'sine karşı savaş açılmıştır ve verilecek candan başka birşeyleri yoktur.

Osmanlı'nın coğrafi sınırlarının daralmış olması, daha önce elinde bulundurduğu , sonradan işgal altında kalan topraklar üzerindeki sorumluluğunu azaltmamıştır. Özellikle İslam Mülkü'nü müdafa için dahi müslümanların cihad etmeleri gerekmektedir.Çanakkale , Kafkasya , Filistin, Mısır , Hicaz , Yemen, Irak , Makedonya ve Galiçya (16.yy da Rus Zulmünden kurtarılarak Osmanlı himayesine giren çoğunluğunu Lehlerin oluşturduğu Balkan Halkı) harp alanı haline gelmiştir. 15 bin askerin şehid olduğu ve en az Çanakkale kadar şeref tablomuz olan Galiçya , bağımsızlık ve milli benliklerinin devamını sağlayan Osmanlılar için, 'Bizim hürriyetimiz, Türk atları Vistül nehrinden su içtikleri müddetçe bakidir' Sözünü söylemişlerdir. İşte bu söz, kendi egemenlği olmasa da Osmanlı sınırları içerisinde bir milletin nasıl hür ve adil yaşayabileceğinin göstergesi olmuştur.

'Çanakkale içinde vurdular beni /Ölmeden mezara koydular beni /Of gençliğim eyvah. Çanakkale içinde Aynalı Çarşı /Ana ben gidiyom düşmana karşı /Of gençliğim eyvah Çanakkale içinde bir uzun selvi /Kimimiz nişanlı kimimiz evli /Of gençliğim eyvah'

Metre kareye 6.000 mermi düştüğü ve kurtuluş mücadelesinin en kanlı sahnesinin yaşandığı Gelibolu, düşmanın Osmanlı'nın Devlet-i Kalbi İstanbul'u işgal için mutlaka kırması gereken bir kapıdır. Balkan Savaşlar'ından sonra yorgun düşmüş ordudan büyük bir mukavemet beklememektedirler lakin Çanakkale'de gökten yağan gavur kurşunu adedince sağanak sağanak ilahi rahmet yağar siperlerin üzerine ve her anında Anadolu'nun bağrından kopup gelen civanların ana duası ağardı sırtlara...

Dur yolcu! Bilmeden gelip bastığın /Bu toprak bir devrin battığı yerdir. /Eğil de kulak ver, bu sessiz yığın /Bir vatan kalbinin attığı yerdir /Bu ıssız, gölgesiz yolun sonunda /Gördüğün bu tümsek Anadolu' nda /İstiklâl uğrunda, namus yolunda /Can veren Mehmet' in yattığı yerdir. /Bu tümsek koparken büyük zelzele, /Son vatan parçası geçerken ele /Mehmet' in, düşmanı boğduğu sele /Mübârek kanını kattığı yerdir